Evet, fazla çalışma ücreti ödenmiyorsa işçi iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshedebilir. İş Kanunu, ücretin kanuna ve sözleşmeye uygun hesaplanmamasını ya da ödenmemesini işçi lehine haklı fesih sebebi sayar. Fazla çalışma karşılığı da ücretin parçası olduğundan bu hüküm kapsamına girer. Ancak ortada gerçekten ödenmemiş bir fazla mesai alacağının bulunması şarttır.

Davanın seyrini fazla çalışmanın ispatı belirler. Fesih davasında mahkeme önce haklı sebebin var olup olmadığına bakar. Bunun için işçinin normal süreyi aştığını göstermesi gerekir. Başlıca deliller şunlardır.

Giriş-çıkış kayıtları
Vardiya çizelgeleri
Yazışmalar
Kartlı geçiş verileri
Çalışma arkadaşlarının tanıklığı

Bordroda fazla mesai ücretinin düzenli tahakkuk ettirilip ödenmesi ise fazla çalışmayı ispat yöntemlerini işveren lehine değiştirebilir.

Fazla çalışmanın ispatlanamaması ağır sonuç doğurur. Alacak ortaya konamazsa fesih haksız sayılır, işçi kıdem tazminatını alamaz. Üstelik bildirim süresine uymadan ayrıldığı için işverene ihbar tazminatı ödemek durumunda kalabilir. Bu yüzden ayrılmadan önce elde yeterli delil bulunup bulunmadığını tartmak gerekir.

Fesih hakkı süreyle de sınırlıdır. Kanun, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışlara dayanan fesih hakkını, durumun öğrenildiği günden itibaren altı iş günü içinde kullanmayı şart koşar. Ücret alacaklarında bu sürenin hangi andan başladığı olayın niteliğine göre tartışma konusu olabileceğinden, altı iş günlük sürenin hesabını en erken tarihten başlatmak güvenli yoldur.

Uygulamada işçi önce fazla çalışma ücretinin ödenmesini yazılı olarak ister, sonuç alamazsa fesih sebebini açıkça belirten bir bildirimi, mümkünse noter aracılığıyla gönderir. Ayrılığın ardından kıdem tazminatı ve ödenmeyen fazla mesai alacağı birlikte talep edilir. Kanun, fazla saatlerle çalıştırmak için işçinin onayını da aradığından, onaysız yaptırılan fazla çalışma ayrıca işveren aleyhine değerlendirilebilir. Somut olayda delillerin yeterliliği önem taşıdığından bir avukatın değerlendirmesi yararlı olur.

Kaynaklar

İlgili sorular