Mobbing davasında tek bir süre yoktur. Hangi süre uygulanacağı talebin hukuki niteliğine bağlıdır. İşverene karşı açılan tazminat davası sözleşmeye aykırılık hükümlerine tabi olduğundan genel zamanaşımı süresi olan on yıl gündeme gelir. Yıldırmayı yapan çalışana karşı ise haksız fiil hükümleri uygulanır ve süre çok daha kısadır.
Borçlar Kanunu, işverenin işçinin kişiliğini koruma yükümlülüğüne aykırı davranışından doğan zararın sözleşmeye aykırılık hükümlerine göre tazmin edileceğini belirtir. Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir. Bu nedenle işverenden manevi tazminat isteyen işçi için uygulamada bu genel süre esas alınır. Ancak somut olayda hangi sürenin uygulanacağı mahkemece değerlendirilir.
Haksız fiil yoluyla zarar verene karşı tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği günden başlayarak iki yıl, her halde fiilin işlendiği günden başlayarak on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Fiil aynı zamanda ceza kanununda daha uzun zamanaşımına bağlı bir suçsa, o süre uygulanır. Bu ayrım nedeniyle işveren ve çalışan hakkında aynı olay için farklı süreler söz konusu olabilir.
Mobbing davasında karşılaşılabilecek süreler şöyle ayrılır.
| Talep | Süre |
|---|---|
| İşverene karşı tazminat | Genel süre olan on yıl |
| Çalışana karşı haksız fiil tazminatı | Öğrenmeden itibaren iki yıl, her halde fiilden itibaren on yıl |
| Mobbing sebebiyle haklı nedenle fesih | Olayın öğrenildiği günden itibaren altı iş günü |
| Fesihten doğan kıdem tazminatı | Ayrılış tarihinden itibaren beş yıl |
| Şikayete bağlı suçlarda ceza şikayeti | Fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı ay |
Hangi sürenin uygulanacağı talebe göre değişir. Ceza şikayetine ilişkin ayrıntı için mobbing nereye şikayet edilir yazısına bakabilirsiniz.
Süreleri etkileyen iki kural önemlidir. Arabuluculuk bürosuna başvurulduğu andan son tutanak tarihine kadar zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez. Dava açılması, icra takibi yapılması veya borçlunun borcu ikrar etmesi ise zamanaşımını keser. Süre yeniden başlar. Zamanaşımı itirazı mahkemece kendiliğinden gözetilmez. Kıdem tazminatındaki süre için kıdem tazminatında zamanaşımı yazısına bakabilirsiniz. Sürenin dolmak üzere olduğu durumlarda bir avukatın değerlendirmesi önem taşır.
Kaynaklar
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.146
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.72
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.154
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.417
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3
- 4857 sayılı İş Kanunu m.26
- 4857 sayılı İş Kanunu ek m.3
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.73
İlgili sorular