Mobbing yapan kişiye karşı hukuk mahkemesinde tazminat davası açılabilir, eylemler suç oluşturuyorsa ceza yoluna gidilebilir, fail kamu görevlisiyse disiplin süreci de işletilebilir. Türk Ceza Kanunu mobbingi ayrı bir suç olarak düzenlemez, bu yüzden ceza yolunda yıldırma sırasında işlenen fiillere bakılır.
Hukuk yolunda davalı kural olarak işverendir. İşveren, işçilerin psikolojik tacize uğramaması için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür ve kişilik hakkı ihlaline bağlı zararlardan sorumludur.[1] Kişilik hakkı zedelenen işçi manevi tazminat da isteyebilir.[2] Yıldırmayı fiilen yapan yönetici veya çalışan da kusurlu ve hukuka aykırı fiille zarar verdiği için ayrıca sorumlu tutulabilir.[3]
Yıldırma davranışları şu suçları da oluşturabilir.
- Hakaret, onur kırıcı söz ya da somut fiil isnadı halinde.[4]
- Tehdit, kötülük yapılacağından bahisle korkutma halinde.[5]
- İş ve çalışma hürriyetinin cebir, tehdit veya hukuka aykırı başka bir davranışla ihlali.[6]
- Cinsel taciz, aynı işyerinde çalışmanın sağladığı kolaylıktan yararlanılmışsa cezası artırılır.[7]
Bu suçların bir kısmı şikayete bağlıdır ve şikayet süresi altı aydır.[8] Süre, fiili ve failin kim olduğunu öğrenmeden itibaren başlar.[9] Şikayet Cumhuriyet Başsavcılığına yapılır, başvuru yerleri mobbing nereye şikayet edilir yazısındadır. Ceza davası tazminat davasının yerine geçmez.
Kamu görevlisi mobbing yapıyorsa kurum amirliğine veya disiplin kuruluna başvurulabilir. İşçinin haklı nedenle fesih ve kıdem tazminatı hakkı da bu yollardan bağımsızdır. Dava aşamaları için mobbing davası yazısına bakılabilir.
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.417 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.58 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.49 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.125/1 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.106/1 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.117/1 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.105/2 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.73/1 ↩
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.73/2 ↩
İlgili sorular
