Mobbing, işyerinde bir ya da birkaç kişinin bir çalışana yönelik sistemli ve süreklilik gösteren yıldırma davranışlarıdır. Kanunda bu adla bir tanım yoktur, kavram Yargıtay uygulaması ve öğretiyle şekillenmiştir. Tek seferlik bir tartışma ya da geçici gerginlik mobbing sayılmaz. Davranışların belirli bir süre boyunca tekrarlanması ve çalışanın kişiliğini, onurunu ya da sağlığını hedef alması gerekir.
İşveren, işçinin kişiliğini korumak ve özellikle psikolojik tacize uğramaması için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.[1] Bu yüzden mobbing, önlem almayan işverenin sorumluluğunu da doğurabilir.
Uygulamada mobbing olarak kabul edilebilen davranışlar aşağıdadır.
- Çalışana bilerek iş vermemek
- Yetkisini ve görevini elinden almak
- Bilgi akışından dışlamak
- Sürekli ve haksız eleştiri yöneltmek
- Başkalarının önünde aşağılamak ya da alay etmek
- Olanaksız hedefler koymak
- Tehdit etmek
- Özel hayatına müdahale etmek
- Haksız disiplin işlemleri uygulamak
Makul bir iş talimatı, objektif performans değerlendirmesi ya da herkese eşit uygulanan disiplin kuralı tek başına mobbing sayılmaz. Mahkemeler davranışın kasıt ve süreklilik unsurunu, çalışan üzerindeki etkisini ve işverenin tutumunu birlikte inceler. Yıldırma çoğu zaman yöneticiden çalışana yönelir, ama aynı kademedeki çalışanlar arasında da görülebilir.
Yaşadıklarınızı belgelemek için mobbingde delil ve ispat yazısına, başvuru yerleri için mobbing şikayeti yazısına göz atın.
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.417 ↩
İlgili sorular