Muhdesatın aidiyeti davası, bir taşınmazdaki yapı ya da ağaçların paydaşlardan birine ait olduğunun belirlenmesi için açılan bir tespit davasıdır. Yargıtay’ın süreklilik gösteren uygulamasına göre bu dava, taşınmaz hakkında derdest ortaklığın giderilmesi davası, kentsel dönüşüm uygulaması ya da kamulaştırma işlemi bulunması gibi istisnai durumlarda açılabilir.
Sınırlamanın kaynağı mülkiyet kuralıdır. Bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur.[1] Arazi mülkiyetinin kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer.[2] Yargıtay bu nedenle muhdesatı, sahibine araziden ayrı bir mülkiyet vermeyen şahsi bir hak olarak görür.
Tespit davası açanın, bu davayı açmakta hukuken korunmaya değer güncel bir yararı bulunmalıdır.[3] Yargıtay hukuki yararı dava şartı sayar ve bu yararın dava sonuçlanıncaya kadar sürmesini arar. Ortaklığın giderilmesi kararı kesinleştikten sonra açılan bir davayı bölge adliye mahkemesi hukuki yarar yokluğundan reddetmiş, Yargıtay da bu kararı onamıştır. Muhdesatın pay oranı gösterilerek tespiti de istenemez.
Malvarlığı haklarına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.[4] Kadastro sırasında malikten başkasına ya da paydaşlardan birine ait muhdesat, sahibi, cinsi, ihdas tarihi ve iktisap sebebi belirtilerek kütüğün beyanlar hanesinde gösterilir.[5]
Satış bedelinin paylaşımına etkisi için ortaklığın giderilmesinde muhdesat uyuşmazlığı, kanıtlar için ispat yükü ve deliller, davanın kime karşı açılacağı için davanın tarafları yazılarına bakabilirsiniz.
İlgili sorular
