Kök maaş, sigortalının kendi kazancına ve prim gününe göre kanundaki formülle hesaplanan aylıktır. En düşük emekli maaşı ise hesaplanan aylık ne çıkarsa çıksın ödemenin altına inemeyeceği taban tutardır. Hesaplanan aylık bu tabandan düşükse aradaki fark Hazineden tahsil edilir.[1]
Kök maaşın kaynağı aylık hesabıdır. Yaşlılık aylığı, ortalama aylık kazanç ile aylık bağlama oranının çarpımıdır.[2] Bağlanan aylık, her yılın Ocak ve Temmuz ödeme tarihlerinden geçerli olmak üzere, bir önceki altı aylık dönemdeki tüketici fiyatları endeksinin değişim oranı kadar artırılır.[3] Bu yüzden kök maaş kişiden kişiye değişir.
Taban ise herkes için aynıdır. Malullük ve yaşlılık sigortasından ödenen aylıklar ile aylıkla birlikte her ay yapılan ödemelerin toplamı, dosya bazında, maddede yazan tutardan az olamaz.[1] Ölüm sigortasından yapılan ödemelerde taban, hak sahiplerinin hisseleri oranında uygulanır.[1] Uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri gereğince bağlanan kısmi aylıklar taban kuralının dışındadır.[1]
Kök maaşı tabanın altında kalan emeklinin hesabına taban tutarı yatar, dosyasındaki kök tutar ise olduğu gibi kalır. Dönem artışı kök maaşa uygulandığından, artıştan sonra da kök tutarı tabanı aşmayan emeklinin eline geçen ödeme taban tutarında kalır.
Kök tutarın neden düşük hesaplandığını kök maaşın düşük çıkma nedenleri yazısında, ödemede hata gördüğünüzde izlenecek yolu eksik ödemede başvuru yazısında bulabilirsiniz.
İlgili sorular
