Aylık bağlama oranı, ortalama kazancın ne kadarının aylığa dönüşeceğini belirler. Güncelleme katsayısı ise geçmiş yılların kazancını aylığın istendiği tarihe taşır. Yaşlılık aylığı, ortalama aylık kazanç ile aylık bağlama oranının çarpımı olduğundan ikisi de kök maaşı doğrudan değiştirir.[1]
| Unsur | Kanundaki ölçü |
|---|---|
| Aylık bağlama oranı | Prim ödeme gün sayısının her 360 günü için yüzde 2 |
| Oranın üst sınırı | Yüzde 90 |
| Güncelleme katsayısı | Tüketici fiyatlarındaki değişim oranının tamamı ile büyüme hızının yüzde 30’u |
Oran, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi geçen toplam prim gününe göre bulunur ve 360 günden eksik süreler orantılı olarak hesaba katılır.[1] Prim günü arttıkça oran, oranla birlikte aylık yükselir.
Güncelleme katsayısı, her yılın Aralık ayına göre tüketici fiyatları genel indeksindeki değişim oranının yüzde 100’ü ile sabit fiyatlarla gayri safi yurtiçi hasıla gelişme hızının yüzde 30’unun toplamına bir tam sayısı eklenerek bulunur. Değişim oranı ya da gelişme hızı eksi çıkan yıllarda eksi değer sıfır alınır.[2]
Her yılın prime esas kazancı, o yıldan aylık talep tarihine kadar geçen yılların katsayılarıyla güncellenir. Güncellenen kazançların toplamı, itibari hizmet süresi ile fiili hizmet süresi zammı hariç toplam prim gününe bölünür ve çıkan günlük ortalamanın otuz katı ortalama aylık kazancı verir.[1]
Aylığı düşüren nedenler kök maaş yazısında, eski ve yeni dönem hesabı sigortalılık dönemleri yazısında yer alıyor.
İlgili sorular