Evet, satışın tarafları arasında gerçek bedel yazılı bir sözleşmeyle ispatlanabilir. Mahkeme huzurunda ikrar olunan veya mahkemece inkar edenden sadır olduğu kabul edilen adi senetler, aksi ispat edilmedikçe kesin delil sayılır.[1]
Tapudaki resmi senet de delildir. Resmi sicil ve senetler, belgeledikleri olguların doğruluğuna kanıt oluşturur.[2] Senede bağlı her çeşit iddiaya karşı ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler tanıkla ispat olunamaz.[3] Satıcı ya da alıcı, tapuda yazan bedelin gerçek olmadığını bu yüzden tanıkla değil yazılı belgeyle ortaya koyar.
Elde tam bir sözleşme yoksa delil başlangıcı devreye girer. Senetle ispat zorunluluğu bulunan hallerde delil başlangıcı bulunursa tanık dinlenebilir.[4] Delil başlangıcı, iddia konusu işlemin tamamen ispatına yetmemekle birlikte onu muhtemel gösteren ve kendisine karşı ileri sürülen kimse veya temsilcisi tarafından verilmiş ya da gönderilmiş belgedir.[5]
Satışın tarafı olmayanlar için kural farklıdır. Hukuki işlemlere ve senetlere karşı üçüncü kişilerin muvazaa iddialarında tanık dinlenebilir.[6] Yargıtay da sözleşmenin tarafı olmayan mirasçının muvazaayı her türlü delille kanıtlayabileceğini kabul eder.
Önalım davasında bedel ayrı bir kurala bağlıdır. Önalım hakkı sahibi, hakimin belirlediği rayiç bedel ile alıcıya düşen tapu giderlerini verilen kesin süre içinde nakden yatırmakla yükümlüdür.[7]
Önalımdaki iddialar için şufa davasında muvazaa yazısına, kavram için muvazaa yazısına bakabilirsiniz.
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.205/1 ↩
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.7 ↩
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.201/1 ↩
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.202/1 ↩
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.202/2 ↩
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.203/1 ↩
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.734 ↩
İlgili sorular